AB: Türkiye'deki son gelişmeler, üyelik hedefiyle aradaki uçurumu derinleştiriyor

AB Genişlemeden Sorumlu Komiseri Marta Kos, basın özgürlüğü, LGBTİ+ hakları ve yerel demokrasiye ilişkin gelişmelerin Türkiye'nin AB üyeliği hedefiyle arasındaki mesafeyi açtığını söyledi. Kos, Karadeniz'deki saldırıların ise Ankara ile iş birliğinin önemini ortaya koyduğunu belirtti.

Avrupa Birliği (AB), Türkiye'de demokratik standartlara ilişkin kaygılarının sürdüğünü belirterek basın özgürlüğü, LGBTİ+ hakları ve yerel demokrasi alanlarındaki gelişmelerin ülkenin AB'ye üyelik hedefini olumsuz etkilediği uyarısında bulundu.

Avrupa Komisyonu'nun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Marta Kos, cuma günü Edirne'de gazetecilere yaptığı açıklamada, "Demokratik standartlara ilişkin kaygılarımız sürüyor," dedi.

Kos, "Basın özgürlüğünü, LGBTİ+ bireylerin haklarını ve yerel demokrasiyi etkileyen son gelişmeler, Türkiye'nin AB'ye katılma hedefiyle arasındaki uçurumu derinleştiriyor," ifadelerini kullandı.

Avrupa Komisyonu'nun 28 Ekim'de yayımlanması beklenen yıllık genişleme raporunun bu alanlardaki kaygıları yansıtacağını belirten Kos, endişelerini kamuoyu önünde açıkça dile getirmekten kaçınmayacağını söyledi.

Basın özgürlüğü ve LGBTİ+ hakları gündemde

İnsan hakları örgütleri, Türkiye'de bağımsız medya üzerindeki baskılar, gazeteciler ve muhalif siyasetçiler hakkında yürütülen yargı süreçleri ile sivil özgürlüklere yönelik kısıtlamalar konusunda uzun süredir eleştiriler yöneltiyor.

LGBTİ+ bireyler ve hak savunucuları da son yıllarda artan baskılarla karşı karşıya. Yetkililer, yakın dönemde aktivistlerin de aralarında bulunduğu çok sayıda kişinin gözaltına alındığı operasyonlar yürütürken, Ankara yönetimi politikalarının aile değerlerini ve kamu düzenini korumayı amaçladığını savunuyor.

Geçen hafta bir mahkemenin bağımsız haber sitesi T24'ün internet sitesine ve sosyal medya hesaplarına erişimi engelleme kararı vermesi de basın özgürlüğü ve LGBTİ+ haklarına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı. Karar, yetkililerin "LGBT propagandası" olarak nitelendirdiği içeriklere ilişkin soruşturma kapsamında alındı.

Türkiye'nin AB'ye katılım müzakereleri 2005'te başladı. Ancak demokratik standartlar, hukukun üstünlüğü ve temel haklara ilişkin anlaşmazlıklar nedeniyle süreç uzun süredir ilerlemiyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Ağustos ayında AB üyeliğinin artık Türkiye için öncelik olmadığını söylemişti. Buna karşın Ankara, üyelik hedefinden resmen vazgeçmiş değil.

Türkiye ile iş birliğinin önemi vurgulandı

AB Genişlemeden Sorumlu Komiseri Marta Kos, 9 Ekim'de AB tarafından finanse edilen Çerkezköy–Kapıkule hızlı tren hattının açılışı için Edirne'deydi.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu ile de görüşen Kos, gazetecilere yaptığı açıklamada, Türkiye'de demokratik standartlara ilişkin kaygılarını dile getirirken, değişen jeopolitik koşullar nedeniyle Ankara ile iş birliğinin önemine de dikkat çekti.

AB'nin Ankara ile karşılıklı faydaya dayalı, iş birliğine açık bir ilişki geliştirmekte güçlü çıkarı olduğunu belirten Kos, Karadeniz'de son günlerde ticari gemilere yönelik insansız hava aracı saldırılarının, Türkiye ile iş birliğinin önemini gösterdiğini ifade etti.

Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşın etkilerinin Karadeniz'de deniz güvenliği ve ticari taşımacılık açısından oluşturduğu riskler, bölge ülkeleri arasındaki koordinasyon ihtiyacını artırıyor.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da 8 Ekim'de yaptığı açıklamada, iki tarafın askerî faaliyetlerinin seyrüsefer güvenliğini tehdit ettiğini belirtmiş ve Ankara'nın hem Moskova'ya hem de Kiev'e öneriler ilettiğini söylemişti.

Kos, Şubat ayında Ankara'ya yaptığı ziyarette de AB'nin Türkiye ile ilişkilerini değişen koşulları dikkate alarak yeniden değerlendirmesi gerektiğini dile getirdiğini hatırlattı.

Bununla birlikte Kos'a göre ilişkilerin geleceği yalnızca güvenlik ve jeopolitik gelişmelere bağlı değil. Türkiye'nin AB üyesi komşularıyla ilişkileri de belirleyici olacak.

Yunanistan ile zaman zaman gerilim yaşayan Ankara'nın komşularıyla ilişkilerini geliştirmesinin AB ile güven oluşturulmasına katkı sağlayacağını belirten Kos, bunun Türkiye-AB ilişkilerinde yeni bir yaklaşımın ne ölçüde ilerleyebileceğini büyük ölçüde belirleyeceğini söyledi.